پایش هوشمند با تکیه بر هوش مصنوعی و سنجش از دور

به گزارش روابط عمومی جهاد دانشگاهی واحد صنعتی اصفهان، دکتر مسعود عسکری مدیر گروه پژوهشی برق جهاد دانشگاهی واحد صنعتی اصفهان، با اشاره به مأموریت این گروه در حوزه آنالیز و پایش، اظهار داشت: فعالیت‌های پژوهشی ما با تمرکز بر استخراج اطلاعات دقیق از داده‌های خام صنعتی و محیطی طراحی شده است. در دنیای امروز، داده‌ها به عنوان سرمایه اصلی شناخته می‌شوند و توانایی تحلیل و پایش صحیح آن‌ها، مزیت رقابتی بزرگی برای صنایع ایجاد می‌کند. در این راستا، هوش مصنوعی و پردازش تصویر به عنوان ابزارهای اصلی برای بازرسی خودکار، تشخیص عیب و کنترل کیفیت در خطوط تولید به کار گرفته می‌شوند. هدف ما این است که با پایش بلادرنگ فرآیندها، دقت و سرعت شناسایی خطاها را به طور چشمگیری افزایش دهیم، از هدررفت منابع جلوگیری کنیم و کیفیت نهایی محصولات را تضمین نماییم.

از دستگاه‌های تست تا طیف‌سنجی؛ ابزارهای دقیق برای تحلیل داده

وی در ادامه به توسعه دستگاه‌های تست و طیف‌سنج‌ها اشاره کرد و گفت: گروه برق موفق به طراحی تجهیزات تست تخصصی شده است که امکان ارزیابی دقیق عملکرد قطعات الکترونیکی، مکانیکی و هیدرولیکی را فراهم می‌کند. این دستگاه‌ها می‌توانند در فرآیندهای تولید، کنترل کیفیت و حتی تعمیر و نگهداری تجهیزات صنعتی نقش آفرینی کنند.
همچنین در حوزه طیف‌سنجی، فناوری‌های کسب‌شده قابلیت تحلیل دقیق ترکیبات مواد را دارند. این فناوری‌ها با استفاده از اصول برهم‌کنش نور و ماده، می‌توانند بدون نیاز به تخریب نمونه، ترکیبات شیمیایی و ساختاری آن را شناسایی کنند. این قابلیت می‌تواند در کنترل کیفیت محصولات غذایی و دارویی، پایش زیست‌محیطی، تشخیص اصالت مواد و صنایع شیمیایی به کار گرفته شود. به گفته وی، این فناوری‌ها به گونه‌ای توسعه یافته‌اند که از دقت و حساسیت بالایی برخوردار بوده و قابل رقابت با نمونه‌های خارجی هستند.

سنجش از دور؛ دیدی وسیع برای مدیریت منابع

مدیر گروه پژوهشی برق در خصوص کاربردهای سنجش از دور تصریح کرد: با پردازش تصاویر ماهواره‌ای و پهپادی به کمک الگوریتم‌های هوش مصنوعی، امکان پایش وسیع اراضی کشاورزی، منابع آب، پوشش گیاهی و تغییرات کاربری زمین فراهم شده است.
وی افزود: سنجش از دور به ما این امکان را می‌دهد که در مقیاس‌های بزرگ و در بازه‌های زمانی کوتاه، وضعیت منابع طبیعی و محیطی را رصد کنیم. به عنوان مثال، با تحلیل تصاویر ماهواره‌ای می‌توان شاخص‌های پوشش گیاهی را استخراج کرد، نوع محصول کشت شده را تعیین کرد و یا تغییرات کاربری اراضی را در طول زمان پایش کرد. این فناوری به عنوان ابزاری کارآمد در مدیریت منابع طبیعی و افزایش بهره‌وری آب و خاک محسوب می‌شود و می‌تواند در تصمیم‌گیری‌های کلان و سیاست‌گذاری‌های بخش کشاورزی و محیط زیست مؤثر واقع شود.

از پژوهش تا تجاری‌سازی؛ آمادگی برای همکاری با صنایع

عسکری با اشاره به ظرفیت‌های تجاری‌سازی این فناوری‌ها خاطرنشان کرد: گروه پژوهشی برق جهاد دانشگاهی واحد صنعتی اصفهان آمادگی دارد دانش فنی و دستاوردهای پژوهشی خود را در مقیاس پایلوت و صنعتی به بخش خصوصی و صنایع متقاضی منتقل کند.

وی تصریح کرد: همکاری در طراحی و اجرای پایلوت، توسعه فرآیند، انتقال دانش فنی و همراهی با سرمایه‌گذاران تا رسیدن به محصول قابل عرضه در بازار، می‌تواند حلقه اتصال پژوهش به صنعت باشد. ما در تلاش هستیم تا با ایجاد بسترهای مناسب، ایده‌های پژوهشی را به محصولات تجاری تبدیل کنیم و از این طریق، ارزش افزوده قابل توجهی برای صنایع و اقتصاد کشور ایجاد نماییم.

وی در پایان تأکید کرد: آینده صنعت تنها به تولید بیشتر وابسته نیست؛ بلکه پایش هوشمندانه، آنالیز دقیق داده‌ها و تبدیل داده‌های خام به اطلاعات ارزشمند، مسیر دستیابی به توسعه پایدار و امنیت اقتصادی را هموار می‌سازد. گروه پژوهشی برق جهاد دانشگاهی واحد صنعتی اصفهان با تکیه بر توان علمی و فناورانه خود، آماده ایفای نقش مؤثر در این مسیر است.